سالهای اول زندگی کودک زمان بسیار مهم و ارزشمندی هست. دورانی که والدین شاهد رشد نوزاد خود و تحولات شگفت انگیزی در او هستند. بسیار مهم است که بدانیم در هر سن چه بازیهایی برای کودکان اهمیت دارد. بازی در این سن روی رشد ذهنی کودک تاثیر مستقیم دارد و ما باید با توجه به این مساله اسباب بازی هایی را در اختیار نوزاد خود قرار دهیم که روی رشد او تاثیر مثبت داشته باشیم.
نوزادان قدرت تخیل بالایی دارند و با وجود اسباب بازی نوزاد مختلفی که در بازار موجود است، چه خود به تنهایی بازی کنند چه در جمع باشند، تاثیر زیادی روی بهتر شدن مهارتهای مختلف حرکتی و شناختی آنها خواهد داشت.
بازی کردن یکی از حقهای اساسی کودکان است درست مثل غذا، لباس و سرپناه. بازی اهمیت بسیار بالایی دارد و کودکان حین بازی و فعالیت، خلاقیتشان شکوفا میشود.
همانطور که گفته شد، اسباب بازی نوزاد تاثیر مفید و مثبتی روی رشد و پیشرفت ویژگیهای رشدی نوزادان دارند، اسباب بازی مناسب باعث می شود نوزاد یا محیط اطراف خود ارتباط برقرار کنند و از این طریق مهارتهای مختلف را تمرین کنند و یاد بگیرند.
اسباب بازیها میتوانند برای مهارتهای زیر کاربرد داشته باشید:
- بیشتر شدن ضریب هوشی نوزاد
- درگیر شدن ذهن و تقویت هواس پنجگانه
- افزایش تمرکز، توجه و خلاقیت
- تقویت مهارت حل مسئله
- رشد عاطفی و اجتماعی
حواس پنجگانه شامل لامسه، بویایی، چشایی، بینایی، شنوایی است. اگر این حواس در زمان مناسب تحریک شوند، تاثیر مثبتی بر رشد مغزی و مهارتهای مختلف نوزاد خواهد داشت.
مغز نوزادان در اولین سال زندگی با سرعت زیادی رشد میکند و نکته مهم این است که ایجاد شدن شبکه های عصبی ارتباط مستقیمی با تجربه های حسی دارد. یعنی وقتی نوزاد با اسباب بازیهای متحرک و رنگی بازی میکند، به خاطر تحریک بینایی و تمرکز که حس های جدید برای او هستند، مسیر های عصبی جدید در در مغز او ساخته می شود.
زبان و گفتار نوزاد هم حین بازی با این نوع اسباب بازیها شکل میگیرد و تقویت میشود، زیرا همزمان با دیدن و شنیدن و لمس کردن، در حال تمرین و یادگیری و تجربه است.
دسته بندی بر اساس سن کودک
کودکان ۳ تا ۶ ماهه
در این دوره سنی باید از اسباب بازیهایی استفاده شود که حواس بینایی و شنوایی کودکان را درگیر کنند؛ اسباب بازی نوزاد که رنگهای متنوع و صداهای ملایم داشته باشد، مثلا جعبههای موزیکال و محصولات رنگارنگ، برای این گروه سنی انتخاب بهتری هستند.
کودکان ۶ تا ۱۲ ماهه
در این دوره سنی مهارتهای شناختی فرزند شما در حال گسترش است و کودکان توانایی این را دارند که وسایل مختلف را در دست خود بگیرند. توپ های سبک و رنگارنگ، عروسک های پارچه ای و نرم انتخاب مناسبی هستند. این اسباب بازی ها به این دلیل که لبه های تیز ندارند و قابل شتشو هستند.
کودکان ۱ تا ۳ ساله
این دوره کودک علاقه بیشتری به اسباب بازیهای مختلف دارد و از بازی کردن با آنها بسیار لذت میبرد و به طبع مهارتهایش تقویت میشود.
بنابراین حین خرید اسباب بازی به اهداف آموزشی توجه کنید و اسباب بازیهایی را انتخاب کنید که برای تحقق این هدف مناسب باشند. موقع خریدن اسباب بازیهای سنگین در این سن به این نکته هم دقت کنید که کودکان تمایل زیادی به پرت کردن اشیا دارند. اسباب بازیهایی مثل پازلهای فومی، خمیر بازی و لگو برای این سن انتخاب بسیار خوبی هستند
کودکان بالای ۳ سال
برای کودکان سه سال به بالا محدودیت خاصی موقع انتخاب اسباب بازی وجود ندارد و می توان با توجه به علاقه، سلیقه، شخصیت و توانایی های کودک انتخاب های متنوعی داشت.
نکات مهم هنگام خرید اسباب بازی
ایمنی
موقع خرید اسباب بازی نوزاد باید به نکتههایی هم دقت کنیم اسباب بازی باید مناسب سن کودک باشد و برای نوزادان اسباب بازیهایی که قطعههای ریز دارند و یا لبههای تیز دارند میتوانند بسیار خطرناک باشند
همچنین اسباب بازیهایی که با باتری کار میکنند را باید بررسی کنید که بچهها نتوانند به راحتی باتریها را خارج کنند
جنس و کیفیت
برای اینکه از اصالت و مواد اولیه به کار رفته در اسباب بازی مطمئن باشید و حتماً از فروشگاههای معتبر مثل کیت وان خرید خود را انجام دهید و مطمئن باشید که همه اسباب بازیها از نظر مواد اولیه و کیفیت و استانداردهای جهانی بررسی شدهاند
اسباب بازی خرید کنید که با حل شدن و زمین افتادن خراب نشود
تناسب با سن کودک
اسباب بازی مناسب گروه سنی زیر یک سال هست که رنگ داشته باشد و صدادار و نرم باشد زیرا باعث میشود که حواس نوزاد تحریک شود
به این موضوع دقت کنید که هر چقدر یک اسباب بازی بیشتر جنبه آموزشی داشته باشد و نوزاد شما را به مشارکت وادار کند تاثیرات مثبت بهتری خواهد داشت
حین خرید اسباب بازی نوزادان حتماً سلیقه کودک خود را مد نظر داشته باشید و تا جای ممکن به او حق انتخاب دهید ممکن است که کودک شما از ماشین بازی لذت ببرد یا عاشق نقاشی کردن باشد
اشتباهات رایج در خرید اسباببازی با بودجه محدود
- خرید صرفاً بر اساس ظاهر: رنگی بودن یا جذابیت ظاهری دلیل بر کیفیت نیست.
- نادیده گرفتن ایمنی: برخی والدین برای ارزانتر خریدن، ایمنی را نادیده میگیرند.
- توجه بیش از حد به مد روز: اسباببازیهای ترند معمولاً قیمت بالاتری دارند اما ارزش ماندگاری کمتری دارند.
- خرید بدون تحقیق: همیشه قبل از خرید نظر کاربران یا تجربه سایر والدین را بررسی کنید.
معرفی چند نمونه اسباببازی اقتصادی و مفید
نکات کاربردی برای خرید اسباب بازی نوزاد و کودک
- یکی از نکات دیگری که روی رشد و یادگیری کودکان تاثیر دارد بازی کردن با آنهاست توانید از اسباب بازیهای استفاده کنید که امکان مشارکت کودک و بزرگسال را داشته باشد
- اسباب بازیهایی مثل خمیر بازی بلوکهای ساختمانی و لگو برای کودکان تکراری نمیشود و همیشه جذابیت خود را حفظ میکنند همین نکته باعث میشود که یک انتخاب خیلی خوب باشند
- به صدایی اسباب بازی هم دقت کنید بعضی از جغجغهها و اسباب بازیهای موزیکال صدای خیلی بلندی دارد و ممکن است به شنوایی کودک آسیب برساند
- از خرید اسباب بازیهای کوچک برای نوزادان خودداری کنید و این مورد را در نظر داشته باشید که اسباب بازی به قدری بزرگ باشد که امکان بلعیدنش برای کودک وجود نداشته باشد